CÔNG TY MÔI TRƯỜNG NGỌC LÂN

Mận nở bừng đánh thức yêu thương

nhile — Tue, 14 Feb 2012 01:25:15 +0000

Chút nắng xuân ấm áp sau những ngày rét đậm kéo dài khiến vùng núi Hà Giang như lộng lẫy hơn bởi vẻ đẹp ngút ngàn của rừng mận trắng tinh khôi. Cái vẻ đẹp sáng bừng, hoang sơ và đầy mê hoặc không chỉ giúp xóa tan cảm giác lạnh khắc nghiệt của vùng núi đá cao nguyên mà còn là cơ hội để các chàng trai người Mông tự tình, nhắn nhủ lời yêu thương tới người tri kỷ…

Giữa khung cảnh nên thơ, giữa tiết trời xuân ấm áp, giữa tiếng khèn Mông réo rắt và đầy tình tứ, các chàng trai thường lấy dây cỏ xâu những cánh mận trắng tinh khôi làm thành chiếc vòng tặng người con gái yêu. Sắc trắng của mận hòa lẫn màu đỏ của trang phục khiến cô gái càng trở nên kiều diễm, e lệ.

Mận ở Hoàng Su Phì năm nay nở đúng dịp Lễ tình nhân nên càng có ý nghĩa hơn đối với các đôi trai gái. Không chỉ riêng trai gái bản Mông, nhiều du khách trẻ từ thập phương cũng háo hức lên Hà Giang tham quan, thưởng ngoạn.

Nhiệt độ lò phản ứng nhà máy Fukushima tăng cao

nhile — Tue, 14 Feb 2012 01:23:47 +0000

Công ty điện lực Tokyo (TEPCO) ngày 12/2 cho biết nhiệt kế của lò phản ứng số 2 Nhà máy điện hạt nhân Fukushima 1 tăng lên cao.

Nhà máy điện hạt nhân Fukushima.

TEPCO cho rằng nhiều khả năng nhiệt kế bị hỏng bởi công tác làm mát lò phản ứng vẫn đang được tiến hành. Tuy nhiên, cũng không phủ nhận khả năng nhiệt độ tăng thật sự nên để tiến hành làm mát lò, nhà máy đã cho đổ thêm nước vào lò phản ứng lúc 3 giờ 30.

Theo TEPCO, nhiệt độ đo được của một trong số 3 nhiệt kế đặt dưới đáy lò đã chỉ mức 82 độ C vào thời điểm 2 giờ 15 phút.

Kế từ tháng 12/2011, TEPCO tuyên bố lò phản ứng đã đạt “trạng thái ngừng làm lạnh” – ám chỉ trạng thái ổn định của lò phản ứng. Và nhiệt độ đo được hiện nay là ở mức tối đa của trạng thái ngừng làm lạnh.

Với tuyên bố về "trạng thái ngừng làm lạnh", TEPCO không phải thực hiện theo quy định của Cơ quan An toàn Năng lượng Nguyên tử Nhật Bản (NISA) về nguyên tắc quản lý vận hành lò phản ứng như việc phải bảo đảm nhiệt độ dưới 80 độ C.

Việc vượt quá ngưỡng 2 độ C này đã được TEPCO báo cáo lên NISA.

Nguồn tin:http://baomoitruong.com

Xây nhà trong… rừng phòng hộ

nhile — Thu, 09 Feb 2012 01:51:14 +0000

Theo dự báo, Bạc Liêu là một trong những tỉnh, thành của Việt Nam chịu ảnh hưởng nặng nề nhất do biến đổi khí hậu gây ra nhưng báo cáo mới đây của Sở NN&PTNT Bạc Liêu cho hay, hiện có tới gần 1.000 hộ dân xây cất nhà trái phép trong rừng phòng hộ và lấn chiếm hành lang bảo vệ đê biển Đông, hai lá chắn quan trọng của tỉnh trong việc phòng chống biến đổi khí hậu.

Các hộ dân xây nhà trong vùng cấm thường bị ngập (Ảnh: Thanh Niên)

Theo thống kê, Bạc Liêu có diện tích rừng phòng hộ ven biển hơn 3.000 ha và hơn 55 km đê ven biển Đông tiếp giáp từ địa phận tỉnh Sóc Trăng đến cửa biển Gành Hào, huyện Đông Hải (Bạc Liêu).

Tuy nhiên, trong nhiều năm qua, có tới 440 hộ dân với hơn 2.000 nhân khẩu sinh sống tự do trong rừng phòng hộ ven biển; hàng trăm hộ xây nhà ở ngay trong hành lang bảo vệ đê biển, làm ảnh hưởng đến công tác bảo vệ rừng cũng như các công trình bảo vệ đê biển – theo tin từ Thanh tra ngày 7/2/2012.

Phần lớn các hộ “định cư” trái phép là hộ nghèo, người dân tộc thiểu số; hộ không có đất, không có việc làm ổn định. Các đối tượng này thường lén chặt phá rừng, đào bắt sâm đất, phá hoại nhiều diện tích rừng phòng hộ; khai thác, đánh bắt trái phép các nguồn lợi thủy sản, con giống ven bãi bồi, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn sinh thái biển…

Nhằm từng bước chuyển các hộ ra khỏi khu vực cấm, ngoài việc quy hoạch khu tái định cư, Bạc Liêu cũng xây dựng Đề án Quản lý đê nhân dân để huy động các tầng lớp nhân dân cùng tham gia quản lý đê biển.

Bên cạnh đó, tỉnh cũng tăng cường công tác tuần tra, kiểm tra rừng và đất rừng, phối hợp với chính quyền địa phương, bộ đội biên phòng thực hiện tuần tra, kiểm tra và xử lý các vụ việc vi phạm lấn chiếm, chặt phá đất rừng nuôi tôm và các hoạt động hủy hoại nguồn tài nguyên động vật, thực vật

rừng.

Nguồn tin:http://baomoitruong.com

Báo động sông Dương Tử bị ô nhiễm

nhile — Thu, 09 Feb 2012 01:48:47 +0000

Nhà chức trách Thượng Hải đặt trong tình trạng báo động sau khi hóa chất rò rỉ làm ô nhiễm sông Dương Tử, nguồn cung cấp nước chính cho thành phố đông dân nhất Trung Quốc, theo tờ Shanghai Daily hôm 8/2.

Sông Dương Tử – Ảnh: Reuters

Các quan chức ở Trấn Giang thuộc tỉnh Giang Tô nói chất phenol, một hợp chất a xít dùng để sản xuất ni lông và chất tẩy, đã được phát hiện trong nguồn nước của thành phố này vào tuần trước. Tờ báo nói vụ rò rỉ có thể xuất phát từ một con tàu Hàn Quốc.

Theo tờ Shanghai Daily, các quan chức tỉnh Giang Tô nói việc ô nhiễm không gây ra mối đe dọa đối với sức khỏe con người. Tuy nhiên, ông Trần Vĩ, một quan chức bảo vệ môi trường ở Thượng Hải, cho biết thành phố sẵn sàng đóng các hồ chứa nước chính tại cửa sông Dương Tử nếu phát hiện hàm lượng hóa chất bất thường.

Nước uống đóng chai ở Trấn Giang và các thành phố lân cận đã được bán sạch trong lúc các cư dân tường thuật về mùi vị lạ trong nước máy, theo tờ báo.

Vào tháng trước, chất Cadmium gây ung thư đã thoát ra từ một công ty khai thác mỏ, làm ô nhiễm hai con sông ở phía nam Trung Quốc, buộc nhà chức trách ở thành phố Liễu Châu thuộc tỉnh Quảng Tây phải khuyến cáo người dân không uống nước lấy từ sông.

nguồn tin:http://baomoitruong.com

Hoa mận trắng muốt phủ kín Mộc Châu

nhile — Thu, 09 Feb 2012 01:47:17 +0000

Hàng loạt cánh rừng mận đua nhau nở rộ trắng muốt phủ kín các ngọn đồi, các nóc nhà sàn ẩn hiện, thấp thoáng trong làn sương sớm mai khiến khung cảnh cao nguyên Mộc Châu đẹp như một bức tranh thủy mặc trong những ngày đầu năm.

Những ngày này đặt chân đến Mộc Châu, Sơn La nhiều người không khỏi ngỡ ngàng trước vẻ đẹp như tranh vẽ của nơi “thâm sơn cùng cốc” này. Những cánh rừng mận đã bắt đầu đua nhau nở hoa, khiến các ngọn đồi được phủ kín bởi một màu trắng muốt của những cánh hoa mận.

Thấp thoáng xa xa, các nóc nhà sàn thấp thoáng ẩn hiện dưới những tán hoa như đang bồng bềnh giữa một làn suối trắng. Đứng từ trên cao nhìn xuống, cả thung lũng chìm ngập trong một màu trắng tinh khôi. Hoa len lỏi vào đến từng con đường nhỏ, từng bậc thềm nhà sàn, khắp nơi đâu đâu cũng rực lên sức sống của một mùa xuân tươi mới.

Nguồn tin:http://baomoitruong.com

Động đất ở Philippines đã khiến 43 người tử vong

nhile — Wed, 08 Feb 2012 02:38:25 +0000

Hãng tin AFP dẫn lời một quan chức quân đội Philippines cho biết số nạn nhân tử vong trong trận động đất mạnh 6,8 độ Richter ở miền Trung nước này sáng 6/2 đã tăng lên 43 người.

Theo nguồn tin trên, ít nhất 29 trường hợp tử vong vì sụt lở đất trong khi các nạn nhân còn lại bị chôn vùi do nhiều toà nhà ở thị trấn miền núi Guihulngan trên đảo Negros sụp đổ.

Cơ quan Thăm dò địa chấn Mỹ (USGS) cho biết trận động đất dữ dội này xảy ra lúc 11 giờ 49 phút theo giờ địa phương ngoài khơi miền Trung Philippines với tâm chấn ở độ sâu khoảng 40km, tại một eo biển hẹp giữa hai tỉnh đảo đông đúc dân cư là Negros và Cebu.

Khoảng 4 giờ đồng hồ sau đó, USGS cho biết miền Trung Philippines lại hứng chịu trận động đất thứ hai mạnh 6,2 độ Richter với tâm chấn ở độ sâu 35km và cách thành phố Dumaguete trên đảo Negros khoảng 59km về phía Tây Bắc.

Hai ngày qua, Philippines đã liên tiếp phải hứng chịu các trận động đất cường độ mạnh, kéo theo nhiều dư chấn. Trước đó, ngày 5/2, một trận động đất mạnh 5,5 độ Richter làm rung chuyển Mindanao, hòn đảo lớn thứ hai của Philippines. Trong khi đó, tối 4/2, một trận động đất mạnh 6 độ Richter đã xảy ra ở ngoài khơi đảo Samar, song không có cảnh báo về sóng thần.

Ngay các trận động đất mạnh tại Philippines, Tổng Thư ký Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) Surin Pitsuwan đã yêu cầu Ban thư ký ASEAN cũng như Trung tâm Hỗ trợ nhân đạo ASEAN mới được thành lập theo dõi chặt chẽ tình hình và sẵn sàng hỗ trợ.

Trong một tuyên bố đưa ra ngày 6/2, Tổng Thư ký ASEAN chia buồn về những thương vong, đồng thời nhấn mạnh ASEAN luôn sẵn sàng giúp đỡ Philippines và không chỉ các thành viên trong khối mà các đối tác đối thoại cũng sẵn sàng hỗ trợ nếu cần thiết.

nguồn tin:http://baomoitruong.com

Tìm cách giải quyết để cân đối nguồn than

nhile — Wed, 08 Feb 2012 02:37:22 +0000

Tại cuộc họp chiều 7/2, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan sớm thống nhất phương án tối ưu cho việc cân đối nguồn than tiêu thụ trong thời gian tới.

Cụ thể tới tháng 3/2012, Bộ Công Thương phối hợp với Tập đoàn Than-Khoáng sản Việt Nam và các chủ đầu tư dự án nhiệt điện than cần hoàn thiện biểu đồ phụ tải đến năm 2020, định hướng đến năm 2030 với các phương án cân đối cung – cầu, đưa ra các nguyên tắc trong việc cung cấp than cho các nhà máy điện ở các khu vực khác nhau.

Ảnh minh họa

Biểu đồ phụ tải than sẽ là cơ sở quan trọng phục vụ công tác chỉ đạo các chủ đầu tư có dự án nhiệt điện than làm việc với đầu mối cung cấp để ký hợp đồng nguyên tắc cung cấp than cho dự án trước khi quyết định đầu tư.

Cùng với đó, các đơn vị liên quan cũng trình phương án khảo sát, tìm kiếm nguồn than nhập khẩu, đầu tư cảng trung chuyển phù hợp với nhu cầu, tiến độ đưa vào vận hành của các nhà máy điện theo quy hoạch cũng như hiệu quả dự án.

Hiện Bộ Công Thương đã xây dựng một số tính toán ban đầu trong việc cân đối nguồn nguyên liệu than trong thời gian tới.

Các nhà quản lý cũng đưa ra các giải pháp tìm kiếm nguồn than cung cấp lâu dài cho nhu cầu của nền kinh tế; xây dựng các cơ chế để Tập đoàn Than-Khoáng sản ký hợp đồng cung cấp cho các dự án; xây dựng chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp đầu tư ra nước ngoài trong lĩnh vực thăm dò, khai thác, chế biến than.

Nguồn tin:http://baomoitruong.com

Nước sông Tiền đang ngày càng ô nhiễm

nhile — Wed, 08 Feb 2012 02:36:17 +0000

Người dân sống dọc sông Tiền kéo dài từ Đồng Tháp, Vĩnh Long qua Tiền Giang liên tục phản ảnh nước sông ngày càng bị ô nhiễm. Kết quả phân tích chất lượng nước mặt của sở tài nguyên – môi trường các tỉnh này mới đây cũng xác định điều đó.

Một miệng cống xả nước thải sinh hoạt của TP Mỹ Tho ra sông Tiền – Ảnh: Thanh Tú

Điều đáng lo ngại là một số chỉ tiêu vượt tiêu chuẩn hàng trăm, thậm chí hơn 1.000 lần.

Không dám tắm sông

Nhà ông Nguyễn Văn Thứ (84 tuổi, ở ấp Tây Hòa, xã Song Thuận, huyện Châu Thành, Tiền Giang) nằm sát sông Tiền nhưng ông bảo mấy năm nay gia đình ông và bà con ở đây không ai dám tắm sông, không dám lấy nước sông giặt quần áo. Ông giải thích: “Mỗi lần ra sông tui thấy mỡ từ các cơ sở sản xuất dầu cá, chế biến thủy sản thải ra trôi lềnh bềnh trên sông. Nhìn sơ thì thấy nước sông cũng trong nhưng tắm thì bị nổi mẩn ngứa liền. Tết vừa rồi tôi lấy nước tưới hoa kiểng thì hoa cũng bị úng”.

Ông Nguyễn Văn Tư – một ngư dân đã có 20 năm chài lưới trên sông Tiền ở đoạn Cụm công nghiệp Song Thuận, huyện Châu Thành, Tiền Giang – nói lượng cá cơm, cá lòng tong trên sông này giảm rất nhiều. Thay vào đó là các loại cá thích ăn mỡ, sống được ở nguồn nước ô nhiễm xuất hiện nhiều hơn. “Nước sông ở đây dơ lắm. Năm năm qua tôi chẳng thấy ai ở đây tắm sông. Nghề của tôi đôi lúc bắt buộc phải ngâm dưới nước nên thường xuyên bị ngứa” – ông Tư kể.

Theo sở tài nguyên – môi trường các tỉnh Vĩnh Long và Tiền Giang, kết quả quan trắc nước mặt trên sông Tiền mới nhất cho thấy các chỉ tiêu SS (chất rắn lơ lửng), sắt, amoni (chứng tỏ nguồn nước bị ô nhiễm bởi chất thải động vật, nước cống), COD (nhu cầu oxy hóa học), BOD5 (nhu cầu oxy sinh hóa) đều vượt mức cho phép.

Còn kết quả quan trắc 42 điểm trên sông Tiền thuộc địa bàn tỉnh Đồng Tháp cuối năm 2011 cho thấy các chỉ tiêu quan trọng đều vượt quy định. Chẳng hạn dầu mỡ ở 39/42 điểm vượt tiêu chuẩn từ 1-5,75 lần. Cá biệt chỉ tiêu coliform (vi khuẩn gây bệnh đường ruột) ở các điểm này vượt từ 100-1.000 lần. Còn chỉ tiêu E.coli (vi khuẩn gây bệnh đường ruột) vượt từ 22-860 lần, tùy nơi. Đáng lo ngại là ở một số điểm quan trắc trên sông Tiền còn ghi nhận sự hiện diện của thuốc bảo vệ thực vật.

Quá nhiều thủ phạm

Theo ông Lưu Minh Mãnh – chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường Tiền Giang, mỗi ngày/đêm TP Mỹ Tho (Tiền Giang) xả ra sông Tiền không dưới 50.000m3 nước thải sinh hoạt. Nếu tính hết các đô thị nằm cặp sông Tiền từ thượng nguồn ra đến cửa biển thì lượng nước thải sinh hoạt chưa được xử lý đạt tiêu chuẩn xả ra sông rất lớn. Hiện chưa có nghiên cứu nào xác định trong nước thải sinh hoạt đô thị mang theo bao nhiêu chất nguy hại có thể ảnh hưởng đến môi trường nước. “Có nhiều nguyên nhân gây ô nhiễm, nhưng thường người dân hay đổ thừa cho các khu – cụm công nghiệp” – ông Mãnh nói.

Trong khi đó, nhiều người dân ở tuyến kênh Bắc Trang, xã Tân Công Chí, huyện Tân Hồng và thị trấn Tràm Chim, huyện Tam Nông (Đồng Tháp) phải sống chung với nguồn nước ô nhiễm do nước thải từ việc nuôi cá không qua xử lý. Theo Phòng Tài nguyên – môi trường huyện Tân Hồng, hầu hết các chủ ao nuôi cá tra trên địa bàn đều không áp dụng hình thức xử lý bằng ao lắng theo quy định. Địa phương có hướng dẫn, tạo điều kiện nhưng họ vẫn không chấp hành.

Còn theo một số chuyên gia, nguồn nước sông Tiền còn bị ô nhiễm bởi nước thải của các doanh nghiệp, các cơ sở chăn nuôi quy mô lớn nằm ngoài các khu-cụm công nghiệp. Cơ quan chức năng đã bắt quả tang nhiều doanh nghiệp lén lút xả nước thải chưa qua xử lý ra sông. Ngoài ra, nước sông ô nhiễm còn do người dân sử dụng thuốc bảo vệ thực vật tràn lan, kể cả thuốc cấm nằm ngoài danh mục.

Làm gì để nước sông bớt ô nhiễm?

Tất cả các biện pháp đều đã được quy định, chẳng hạn các khu – cụm công nghiệp phải có hệ thống xử lý nước thải tập trung, các doanh nghiệp cũng phải có hệ thống xử lý nước thải. Ngay cả các đô thị bắt buộc cũng phải có hệ thống thu gom, xử lý nước thải sinh hoạt trước khi xả ra sông. Tuy nhiên, các quy định này chưa được các địa phương, doanh nghiệp thực hiện nghiêm túc. Do xử lý nước thải rất tốn kém nên nhiều doanh nghiệp cố tình lén lút xả nước thải chưa qua xử lý ra môi trường, khi nào bị bắt quả tang thì… nộp phạt.

Theo ông Lưu Minh Mãnh, các đô thị loại II như TP Mỹ Tho (Tiền Giang) bắt buộc phải có hệ thống xử lý nước thải sinh hoạt. Thế nhưng, dự án này đã được xây dựng từ lâu nhưng hiện vẫn chưa được cấp thẩm quyền phê duyệt. “Để kiểm soát ô nhiễm, trước mắt cần tăng cường công tác giáo dục để người dân không “góp phần” làm ô nhiễm môi trường, tự giác thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe của mình. Biện pháp cần làm ngay là xóa nhà lấn chiếm sông rạch để những hộ này không trực tiếp xả thải xuống sông”-ông Mãnh nói.

Theo ông Nguyễn Văn Hải – chánh Văn phòng UBND tỉnh Đồng Tháp, tỉnh cũng rất lo ngại tình trạng ô nhiễm nước sông ngày càng nghiêm trọng. Do đó năm nay UBND tỉnh xem công tác kiểm soát ô nhiễm (trong đó có ô nhiễm từ các cơ sở nuôi trồng thủy sản) là một trong sáu nhiệm vụ trọng tâm. Tỉnh đang rà soát, hoàn tất các quy định cụ thể để triển khai các biện pháp mạnh nhằm chấn chỉnh tình trạng xả thải ô nhiễm.

Nguồn tin:http://baomoitruong.com

Bình Định lại xẻ đất rừng khai thác titan

nhile — Wed, 08 Feb 2012 02:34:51 +0000

Là địa phương có trữ lượng titan lớn nhất cả nước nhưng Bình Định lại đang trở thành điểm nóng về khai thác titan vô tội vạ. Nguyên nhân chính được nhìn nhận do sự lơi lỏng quản lý, kiểm tra. Nhiều dự án được cấp phép nhưng các chủ đầu tư chủ yếu chiếm đất để khai thác titan. Không ít dự án được cấp phép khai thác titan nhưng lại không thực hiện hoàn thổ, trồng rừng theo đúng cam kết.

Trong khi những bất cập nêu trên vẫn còn ngổn ngang trăm mối thì mới đây UBND tỉnh Bình Định lại tiếp tục cho phép khai thác titan trên đất rừng phòng hộ. Tại Quyết định số 53/QĐ-UBND ngày 20/1, địa phương đã đồng ý chuyển mục đích sử dụng 7,99 ha đất quy hoạch rừng phòng hộ tại khoảnh 3 tiểu khu 182, xã Mỹ Thành và khoảnh 3 tiểu khu 162, xã Mỹ Thọ, huyện Phù Mỹ sang mục đích không phải lâm nghiệp để Công ty TNHH Mỹ Tài – Bình Định thuê, thực hiện dự án khai thác sa khoáng titan.

(Ảnh minh họa: binhdinh.gov.vn)

Trong khi đó, theo nội dung báo cáo của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bình Định được báo Pháp luật TPHCM ngày 23/10/2011 đưa tin, tính đến thời điểm cuối tháng 10/2011, trên địa bàn có tới 121 ha đất đã khai thác titan xong nhưng các doanh nghiệp chưa thực hiện hoàn thổ, chiếm già nửa tổng diện tích đã khai thác cần được hoàn thổ. Nhiều doanh nghiệp có giấy phép khai thác titan đã hết hạn cũng phớt lờ cam kết này.

Ngoài ra, các doanh nghiệp cũng mới chỉ trồng 115 ha rừng trên diện tích đã khai thác titan, chiếm 12% trong tổng diện tích cấp phép khai thác. Đáng quan ngại là phần lớn diện tích rừng trồng mới đều không đạt yêu cầu, cây trồng không rõ nguồn gốc, không đúng quy cách, phát triển kém, nhiều diện tích rừng trồng bị cát bồi lấp trở lại…

Được biết, mặc dù UBND tỉnh Bình Định đã ban hành một số văn bản can thiệp nhưng hoạt động khai thác titan trái phép hiện vẫn diễn ra khá rầm rộ ở nhiều nơi, không chỉ riêng đối tượng là các doanh nghiệp mà không ít các nhóm dân cư nhỏ lẻ cũng đổ xô đi khai thác titan về bán lại cho các đầu nậu. Thực trạng này đã đặt ra không ít thách thức cho những cơ quan thực hiện chức năng quản lý, giám sát.

Nguồn tin:http://baomoitruong.com

Đầu xuân lên “Cổng Trời”

nhile — Wed, 08 Feb 2012 02:34:07 +0000

“Cổng Trời” là cái tên có ở nhiều nơi dọc Trường Sơn, chỗ cao nhất trên những con đường qua biên giới Lào – Việt. Nhưng “Cổng Trời” ở huyện Nam Giang (Quảng Nam) lại hấp dẫn nhiều người, bởi con đường đến đây gắn liền với nhiều sự kiện lịch sử – văn hóa của người Kinh lẫn người Cơ Tu, Giẻ Triêng trong lịch sử cận và hiện đại.

Tham gia một tour du lịch đường Hồ Chí Minh qua Quảng Nam trong dịp đầu năm, anh bạn tôi từ Pháp về cứ đòi phải đưa lên “Cổng Trời” để ở lại một đêm cho biết, vì như anh nói: Đọc Nhật ký chiến tranh của cố nhà văn Chu Cẩm Phong, anh cứ nhớ mãi địa danh này. Tôi bảo, còn hơn thế nữa, bởi ngày nay, con đường này đã có nhiều thay đổi.

Bắt đầu từ ngã ba Bến Giằng, làng Rô nổi tiếng trong thơ Tố Hữu trên đường Hồ Chí Minh là cây cầu De Lattre của hãng Effel được đưa từ Đà Nẵng lên cách đây hơn chục năm để thay cho bến phà cách trở. Qua khỏi trung tâm hành chính của huyện mới Nam Giang, chúng tôi tiếp tục đi theo đường 14D qua các xã Tà Bhing, Chà Vàl, Đắc Ốc, qua các căn cứ xây dựng trong hai cuộc chiến tranh như Dốc Thở, Bôt Xit, thôn Ving, sân bay Chà Vàl suốt chiều dài 74 cây số. Khu bảo tồn thiên nhiên sông Thanh chạy dọc hai bên đường cùng những thác nước, con suối, cầu treo bên những xóm làng người dân tộc Cơ Tu, Giẻ Triêng còn khá nguyên sơ.

Những cô gái Cơ Tu ở Tà Bhing - Ảnh: T.Đ.T

Những đồi lúa tỉa cuối năm đã vàng ươm dưới nắng. Những cô gái Cơ Tu đi thành từng nhóm, vai mang gùi, dừng lại bên con suối trong xanh. Những đám bướm rừng màu vàng chanh bay rợp một góc rừng khi có tiếng động. Những cây đoác cao vọi, cung cấp loại rượu tà vạt lên men nổi tiếng của vùng này. Những ngôi nhà rông cuối năm vừa được làm mới với những hoa văn, đầu thú, cột xờ nua của lễ đâm trâu, cờ phướn… biểu thị sự sung túc của mỗi làng. Trên đầu nóc nhà rông, đầu những con gà chạm khắc trên gỗ cũng được sơn mới. Con gà, đó là “tiếng gọi” dân làng thức khuya dậy sớm, chăm lo vụ mùa, theo giải thích của một người ở Tà Bhing…

Đường 13, nay là quốc lộ 14D kết thúc ở cửa khẩu Đắc Ốc trên độ cao 1.200 mét, sau khi vượt qua con đèo dài 20 km giữa những cánh rừng nguyên sinh ngút mắt. Người Pháp đã mở con đường 13 và lập ra căn cứ Bôt-xit (Đồn số 6) để khống chế cả vùng biên giới từ năm 1937. Khi quân Mỹ đến Việt Nam đã tiếp tục sử dụng Bôt Xit làm bàn đạp và xây dựng thêm sân bay Chà Vàl gần đó, có thể sử dụng loại máy bay vận tải Dakota-C41 và trực thăng để thực hiện các cuộc hành quân chớp nhoáng đến vùng biên giới. Năm 1960, quân giải phóng đánh sập Bôt Xit và năm 1967 sân bay Chà Vàl bị tập kích và xóa sổ.

Năm 1973, Sư đoàn chủ lực 472 thuộc đường dây 559 của quân giải phóng mở tiếp con đường từ Dốc Thở đến Pà Rồng về hướng tây, nối Đông và Tây Trường Sơn với tỉnh Sê Công thuộc Nam Lào… Những nhân vật như bà Zơ Thị Nhâm, thầy giáo Blup Dzứ trong nhật ký Chu Cẩm Phong giờ vẫn còn sống ở làng Đắc Ốc, như những chứng nhân lịch sử. Đêm ở Đắc Ốc, trong không khí se lạnh đầu xuân, chúng tôi đã ngồi xem các cô gái múa điệu Za Zá trong tiếng sáo đinktuk đến mê hoặc.

Bên kia Cổng Trời là huyện Đắc Chưng nổi tiếng với giống ngựa thồ quý hiếm và là nguồn cung cấp cây dược liệu sa nhân nổi tiếng. Khuya, trên đỉnh Cổng Trời, chúng tôi ngủ lại trong nhà khách trạm biên phòng cửa khẩu và nghe các chiến sĩ trẻ kể chuyện thâu đêm. Trong giá lạnh 11 độ C, bên ngoài, những chuyến xe chở vật tư sang Lào làm thủy điện Xê Ca Mán và những máy ủi đang san nền xây dựng khu kinh tế cửa khẩu vẫn hoạt động. Một dự án khách sạn gần “Cổng Trời” nghe nói cũng đang được xây dựng từ khi Đắc Ốc được nâng cấp thành cửa khẩu quốc gia…

Con sông Pứt trong nhật ký Chu Cẩm Phong vẫn chảy rì rào dưới chân “Cổng Trời”. Phía xa nữa, bên ngã ba sông Thanh, Bến Giằng như còn vang vọng đâu đó những câu thơ về hạnh phúc của một thời chiến tranh trong thơ Dương Dương Ly, nơi “con sông Giằng gầm réo miên man…”.

Nguồn tin:http://baomoitruong.com